![]() |
| fot. EAST NEWS |
Przez wiele lat nauczyciele i rodzice myśleli, że niektóre dzieci nie mogą się skupić, dlatego że nie chcą. Teraz już wiadomo, że często nie robią tego, bo nie potrafią. Dzieci z ADHD i ADD wymagają specjalnych warunków nie tylko do odrabiania pracy domowej. Trzeba im pomóc w skoncentrowaniu się na wykonywanej czynności i przebić się do nich z poleceniami przez szum bodźców docierających z otoczenia.
Nagroda potrzebna od zaraz
Atmosfera zrozumienia dla problemu dziecka jest podstawą kolejnych kroków. Życie z dzieckiem z ADHD i ADD wymaga systematyczności, cierpliwości i zaangażowania w działania, które pomogą mu radzić sobie w domu i w szkole. Na początek zadbajcie o jego samoocenę:
▲ dodawajcie mu odwagi w chwilach, gdy wątpi w swoje możliwości,
▲ budujcie w nim poczucie własnej wartości, bazując na tym, co potrafi najlepiej,
▲ chwalcie za każdy, nawet niewielki sukces, doceniajcie jego osiągnięcia, zachęcajcie do zajęć, których wykonywanie sprawia mu radość,
▲ uczcie odpowiedzialności poprzez ponoszenie konsekwencji zarówno właściwego, jak i nieodpowiedniego zachowania,
▲ stosujcie nagrody, które pozwolą wam umocnić kontakt z dzieckiem (np. wspólne wyjście do kina),
▲ nagrody i konsekwencje wprowadzajcie w życie od razu,
▲ wytyczajcie razem bliższe i dalsze cele, ucząc dziecko planowania.
Jabłko na początek
Dzieci z ADHD często bywają rozdrażnione. Są wyczerpane tym, że nieustannie rejestrują wszystko, co dzieje się wokół nich, i na wszystko reagują. Ze szkoły wracają bardzo zmęczone, jednak mimo to zbierają siły, by zwrócić na siebie uwagę rodziców. Jeśli jej nie otrzymują, domagają się jej poprzez złe zachowanie lub popisy. Dlatego ważne jest dobre zorganizowanie wspólnego popołudnia. Oto rady dla mamy i taty:
▲ przed obiadem dajcie dziecku do zjedzenia owoc – regularne jedzenie jest ważne, gdyż wahania cukru we krwi powodują rozdrażnienie,
▲ omawiajcie z nim zmiany w rutynowym planie dnia, by było na nie przygotowane,
▲ zapiszcie dziecko na zajęcia fizyczne, szczególnie takie, na których obowiązują jasne reguły, np. piłka nożna.
Pies czeka za drzwiami
Podczas odrabiania pracy domowej dziecko z ADHD potrzebuje obecności rodzica. Zwykle na tę pracę trzeba przeznaczyć więcej czasu niż u innych dzieci. Już samo nakłonienie dziecka, by usiadło do lekcji, i zorganizowanie niezbędnych pomocy jest dla niego trudne. Oto sposoby, jak mu pomóc:
▲ ograniczcie ilość bodźców z zewnątrz – biurko ustawcie w jasnym pomieszczeniu, przodem do pustej ściany; zdejmijcie z niego wszystko, co nie jest niezbędne do odrabiania lekcji, zamknijcie i zasłońcie okna; jeśli dziecko ma jakieś zwierzątko, przenieście je do innego pokoju; wyłączcie telewizor i inne urządzenia grające,
▲ określcie godzinę, o której dziecko ma zacząć odrabiać pracę domową,
▲ przypomnijcie o wcześniejszym przygotowaniu książek, zeszytów itp.,
▲ zapowiedzcie konsekwencje przekroczenia przez nie wyznaczonego czasu, np. każde pięć minut opóźnienia skraca czas późniejszej zabawy,
▲ ustalajcie przerwy w odrabianiu lekcji, jeśli widzicie, że dziecko zmęczyło się długą koncentracją; zwracajcie jednak uwagę na to, by nie znalazło wtedy zajęcia, od którego trudno je będzie potem oderwać,
▲ wzmacniajcie koncentrację dziecka w chwilach, gdy jego uwaga jest rozproszona, przypominając mu: „Podaj wynik”, „Dokończ pisanie”,
▲ wydłużajcie jednorazowy czas pracy o kilka minut w ciągu miesiąca, angażujcie się w odrabianie lekcji, bo wasze zaciekawienie będzie wsparciem dla dziecka,
▲ pozwólcie mu używać komputera do prac pisemnych, bo pisanie może sprawiać najwięcej trudności,
▲ naklejajcie samoprzylepne karteczki z przypomnieniami na biurku dziecka – pomogą mu zapamiętać to, czego się od niego wymaga.
Oko w oko
Wyłowienie najważniejszego spośród bodźców napływających z każdej strony do dziecka z ADHD i ADD jest dla niego trudne. Gdy mówicie do niego, musicie się przebić przez inne bodźce. Jak to zrobić?
▲ Poproście, aby dziecko na was spojrzało, nie mówcie do niego, gdy gdzieś biegnie lub ogląda telewizję.
▲ Niech dziecko patrzy na was w czasie rozmowy, a wy patrzcie na nie.
▲ Walczcie o jego uwagę, nie koncentrujcie się na tym, że bawi się czymś czy macha rękami.
▲ Przekazujcie mu zrozumiałe informacje, to skróci czas na tłumaczenia.
▲ Stosujcie krótkie, jednoznaczne polecenia, np.: „Zdejmij zabawki ze stołu”.
▲ Nie dawajcie dziecku od razu kilku zadań do wykonania, tylko jedno, a dopiero gdy je skończy, kolejne.
I ostatnia ważna rada dla rodziców: pamiętajcie, że trudności waszego dziecka nie są skutkiem błędów wychowawczych. ADHD i ADD to zaburzenia uwarunkowane genetycznie.








