Prawo Mojżeszowe za cudzołóstwo karało kobietę ukamienowaniem. Dlaczego jeden z największych proroków nakazał tak drastyczne kary? Mam na uwadze taki surowy obraz Boga ze Starego Testamentu… Chodzi mi też o kontrast między Mojżeszem a Jezusem (to na podstawie Ewangelii i historii kobiety cudzołożnej). Kinga

W Starym Testamencie jest więcej tekstów, które mogą zaniepokoić czytelnika. Oprócz przepisów karnych z Prawa Mojżeszowego da się wymienić inne, na przykład nakazy wymordowania wrogów, czasem nawet włącznie z kobietami i dziećmi (1 Księga Samuela, rozdział 15, wersety 2-3). Bohaterowie biblijni, jak Dawid, popełniali zbrodnie. Bogu przypisywane bywają gniew i mściwość.

Jak odpowiedzieć? Zacznijmy od tego, że Biblia często opisuje rzeczy złe nie dlatego, że je pochwala, lecz krytykuje je lub relacjonuje. Pokazuje prawdę o człowieku, stan moralny ludzi w dawnych wiekach, i w pewien sposób dopuszcza ich do głosu. Jednakże z tego powodu żaden czytelnik, znający całość Pisma Świętego, nie pomyśli, że chodzi o wzór do naśladowania. Można sobie wprawdzie wyobrazić Biblię bez takich elementów, ale wtedy dałoby się jej zarzucić sztuczne idealizowanie świata.

Opór ludzi grzesznych spowodował bowiem, że Bóg, szanując ludzką wolność, prowadził ich do prawdy stopniowo. W Biblii spotkamy różne etapy tej Bożej pedagogii. Patrząc od strony historycznej, możemy dostrzec pewien rozwój czy ewolucję wiary oraz moralności biblijnej. Prawda istnieje w Bogu w sposób stały i odwieczny, ale w ograniczonym języku ludzkim była formułowana stopniowo.

W przypadku tekstów prawnych ze Starego Testamentu, jak ten, który Pani przytoczyła, trzeba uwzględnić jeszcze jedno. Autorzy natchnieni, podając ogólne zasady moralne, na przykład Dekalog i przykazanie miłości, chcieli, by obowiązywały one wszystkich. Natomiast różne szczegółowe przepisy od początku były przeznaczone dla społeczności żydowskiej tamtych czasów. Nigdy nie miały być zasadami ponadczasowymi dla wszystkich narodów.

W związku z tym trzeba przyjąć, że szukanie prawdy na kartach Pisma Świętego wymaga, po pierwsze, uwzględnienia okoliczności historycznych, a po drugie – czytania go w całości. Niewłaściwa jest metoda wycinania z Biblii pojedynczych zdań. Słowo Boże wypowiedziane jest w Piśmie Świętym słowami ludzkimi, a te mają to do siebie, że są powiązane ze swoją epoką, są zatem cząstkowe i niedoskonałe.

Jeśli więc mamy wątpliwości co do jakiegoś fragmentu, powinniśmy przeczytać go w ramach całego Pisma Świętego. Zestawienie tekstów powyższego rodzaju z przykazaniem miłości bliźniego ujawnia, że mają one charakter przejściowy i cząstkowy. Pełne Objawienie Boże mówi inaczej.

Michał Wojciechowski - świecki teolog, profesor biblistyki na Uniwersytecie Warmińsko-Mazurskim w Olsztynie, mąż oraz ojciec dwójki dzieci.